1. Inspirasie van die Bybel

Ons glo dat die Bybel die maatstaf is waarmee ons ons lewe meet. Die Bybel is deur baie skrywers oor ‘n lang tydperk geskryf in die antieke tyd. Die Bybel is ‘n versameling verhale en geskrifte wat oor baie jare tot stand gekom het en wat vertel van hoe God met mense op reis is. Ons glo dat God in die afspeel van die storie, die oorvertel daarvan, die skryf daarvan en die oordrag en vertaling daarvan betrokke was deur Sy Gees. Ons glo dat God steeds vandag vir ons in die lees van die Bybel inspireer en ons help om die storielyn te verstaan en die beginsels daaruit vandag toe te pas. 


Delf Dieper: Die Woord

— Coenie Burger

Lees meer:


Luister: Esegiël 2: 9 – 3:3

Die opdrag aan Esegiël

9Toe sien ek daar is ‘n hand na my toe uitgesteek, en in die hand was ‘n boekrol. 10Die hand het die boekrol voor my oopgerol. Dit was aan albei kante volgeskryf, en wat daarop geskryf was, was klaagliedere, treurliedere en smartroepe.

3 1Die stem het vir my gesê: “Mens, eet wat voor jou is, eet hierdie boekrol en gaan praat met die mense van Israel.”

2Ek het my mond oopgemaak, en die Here het my die boekrol laat eet. 3Hy het vir my gesê: “Mens, eet die boekrol wat Ek jou gee, eet jou vol.” Ek het dit geëet, en dit was soet soos heuning in my mond.

Kyk:

  • Wat sien jy raak in die prent bo-aan hierdie gedeelte?
  • Hoe help dit jou om oor die tema te dink?
  • Aan watter ander beelde of metafore kan jy dink om hierdie tema of teks uit te beeld?

Dink:

  • Hoe is die Bybel vir jou anders as ander boeke?
  • Hoekom moes Esegiël die boekrol eet? Waarvan is dit ‘n simbool?
  • Hoe kan ons die woord van God “eet”?
  • Dink aan ‘n keer toe jy die woord gelees het en dit jou geïnspireer het?

Doen:

  • Soek iemand met wie jy kan gesels oor uitdagende gedeeltes in die Bybel.

Bid:

  • Here, maak die Bybel vir my so soet soos heuning, sodat dit my lewe voortdurend kan verander.

Tiener fokus:

  • Laai die Bybel op jou foon af en lees elke dag ‘n gedeelte.

Hier is ‘n paar apps wat jy kan aflaai. Die Afrikaanse Bybel is op beide beskikbaar: youversion.com of m.bibles.co.za.

Familie fokus:

  • Laat elke lid van die familie ‘n gunsteling teks kies en plak dit op in die huis. Die uitdaging is dat almal een nuwe teks leer voor die einde van die week.

2. Konteks van die Bybel

Wanneer ons die Bybel lees moet ons onthou dat dit baie lank terug geskryf is deur verskeie skrywers in ‘n antieke kultuur. Die Bybel is ‘n versameling stories, legendes, gedigte, liedere, geskiedkundige verhale en nog baie meer wat oor ‘n lang tydperk oorvertel en versamel is. Die antieke kultuur van daardie tyd is deel van die storie en God het in daardie tyd binne in hulle pre-moderne verstaan van die wêreld hulle ontmoet. Hulle ervaring van God en verstaan van hulle geloofstorie is dus deur hulle kultuur en hulle eie geskiedenis beïnvloed. Om die boodskap van die Bybel te ontdek, is dit dus belangrik om die konteks van daardie tyd in ag te neem. Binne in hierdie spesifieke konteks van elke verhaal is daar sleutels wat ons kan gebruik om die teks beter te kan verstaan in vandag se konteks.


Delf Dieper: Konteks

— Ian Nell

Lees meer:


Luister: Josua 6:1-21

Die inname van Jerigo

1 Jerigo was gesluit en verskans teen die Israeliete; niemand het uitgegaan of ingekom nie. 2Die Here het vir Josua gesê: “Ek gaan Jerigo, sy koning en sy soldate nou in jou mag oorgee. 3Julle moet om die stad loop; al die manne onder wapen moet een maal om die stad gaan, en dit moet julle ses dae lank doen. 4Sewe priesters moet elkeen ‘n ramshoring voor die ark uit dra.

“Die sewende dag moet julle sewe maal om die stad loop. Dan moet die priesters die ramshorings blaas, 5en sodra die ramshorings blaas en julle dit hoor, moet al die manskappe die aanvalskreet hard uitskreeu. Die muur van die stad sal dan inmekaar stort en die manskappe kan oorklim, elkeen reguit vorentoe.”

6Josua seun van Nun het die priesters geroep en vir hulle gesê: “Vat die verbondsark en laat sewe priesters elkeen ‘n ramshoring voor die ark van die Here uit dra.” 7Vir die manskappe het hy gesê: “Kom verby en loop om die stad. Die gewapende manne moet verbygaan voor die ark van die Here uit.”

 8Josua was nog besig om met die manskappe te praat, toe kom die sewe priesters wat elkeen ‘n ramshoring voor die ark van die Here uit moes dra, verby en blaas die ramshorings terwyl die verbondsark van die Here agter hulle aan kom. 9Die gewapende manne het voor die priesters geloop wat die ramshorings blaas, en die agterhoede het die ark gevolg. Terwyl hulle loop, het die ramshorings geblaas.

10Josua het die manskappe beveel: “Julle moenie skreeu of ‘n geluid laat hoor nie; nie ‘n woord moet uit julle mond kom voor die dag dat ek vir julle sê: ‘Skreeu!’ nie, dan moet julle skreeu.” 11Josua het die ark van die Here toe om die stad laat gaan. Toe dit een maal om was, het hulle na die kamp toe teruggegaan en die nag in die kamp deurgebring. 12Die volgende môre het Josua vroeg begin. Die priesters het die ark van die Here gedra. 13Die sewe priesters wat elkeen ‘n ramshoring voor die ark van die Here uit moes dra, het die ramshorings geblaas terwyl hulle loop; die gewapende manne het voor hulle geloop, en die agterhoede het die ark van die Here gevolg. Terwyl hulle loop, het die ramshorings geblaas. 14Hulle het die tweede dag een maal om die stad geloop en het toe teruggegaan kamp toe. Dit het hulle ses dae gedoen.

15Die sewende dag het hulle vroeg, toe die rooidag breek, begin. Hulle het sewe maal om die stad gegaan, in dieselfde volgorde as tevore. Daardie dag het hulle dus sewe maal om die stad gegaan. 16Na die sewende maal het die priesters die ramshorings geblaas. Josua het vir die manskappe gesê: “Skreeu! Die Here gee die stad aan julle oor! 17Dit moet heeltemal uitgedelg word as banoffer vir die Here: die stad en al wat daarin is, behoort aan die Here. Net die prostituut Ragab mag lewe, sy en almal by haar in die huis, want sy het die verkenners wat deur ons uitgestuur is, weggesteek. 18 Maar weerhou julle van wat aan die Here behoort. Moet niks vat van wat aan Hom behoort en vernietig moet word nie, anders maak julle dat die kamp van Israel self vernietig moet word en bring julle die dood daaroor. 19Die silwer en goud en die brons- en ystergoed in die stad is alles aan die Here gewy. Dit moet in die skatkis van die Here kom.” 20Toe skreeu die manskappe en die ramshorings blaas. Net toe die manskappe die ramshorings hoor, het hulle die aanvalskreet hard uitgeskreeu. Toe stort die mure inmekaar en die manskappe gaan oor, die stad in. Hulle het die stad ingeneem 21en al wat daarin is, uitgedelg, man en vrou, jonk en oud, selfs die beeste, die skape en die donkies.

 Kyk:

  • Wat sien jy raak in die prent bo-aan hierdie gedeelte?
  • Hoe help dit jou om oor die tema te dink?
  • Aan watter ander beelde of metafore kan jy dink om hierdie tema of teks uit te beeld?

Dink:

  • Wat val jou op as jy die verhaal hoor?
  • Blaai terug deur jou Bybel, plot wanneer hierdie verhaal in Israel se geskiedenis plaasgevind het?
  • Wat is ‘n ramshoring, die ark, priesters, die skatkis van die Here en die simboliek van die getal 7?
  • Hoe dink ons vandag anders oor ander volke, oorlog, grondbesit, die waarde van mense (en diere) se lewens, verwoesting, plundertogte en God se wil?
  • Het God verander van daardie tyd tot nou?
  • Hoe dink jy moet ‘n mens hierdie verhaal lees in die lig van Jesus se koms en die evangelie?
  • In die lig van die konteks wat verander het, is daar ‘n waarheid wat jy steeds uit die verhaal kan haal?

Doen:

  • Google die geskiedenis van die stad Jerigo, en kyk na prente en kaarte daarvan.

Bid:

  • Hoe beïnvloed nasionalisme en ons huidige land se konteks jou eie denke oor God en die wêreld? Doen biddend selfondersoek na jou eie gesindheid oor ander volke en jou moontlike vooropgestelde idees oor Sy betrokkenheid in geskiedenis.

Tiener fokus:

  • Hou ‘n Bybelse ete waar jul die kos en tradisies van die Ou Testament gebruik.

Familie fokus:

  • Kyk op die internet hoe musiekinstrumente in die Bybel gelyk het. Maak jul eie musiek instrumente en sing ‘n paar lofliedere saam.

3. Hoe lees ons die Bybel?

Die Bybel is ‘n versameling van geskrifte wat in verskillende genres geskryf is. Die Psalms is byvoorbeeld poësie, terwyl die Evangelies verhale is. Die verskillende boeke van die Bybel is ook dikwels samestellings van verskillende mondelingse verhale wat oor tyd oorgelewer is. Die verhale van die Bybel was nie van die begin af vanaf Genesis tot Openbaring geskryf nie, maar was eers later in hierdie volgorde gerangskik. Die verloop van geskiedenis, tyd sowel as die opennbaring van God (soos die koms van Jesus en die Gees) het ‘n impak op die storielyn van die Bybel en daarom is die Bybel juis in hierdie spesifieke volgorde gesit. Die Gees help ons om die Bybel (wat baie jare terug geskryf is) te lees, te verstaan en die waarhede daarin in vandag se tyd en konteks toe te pas.


Delf Dieper: Hoe lees ons die Bybel?

— Prof L. Juliana Claassens

Lees meer:


Luister: Lukas 2: 41-52

Die Kind Jesus by die tempel

41Jesus se ouers het elke jaar vir die paasfees Jerusalem toe gegaan. 42Toe Hy twaalf jaar oud was, het hulle weer soos gebruiklik daarheen gegaan vir die fees. 43En toe die feesdae verby was, het sy ouers die terugreis begin, maar die Kind Jesus het in Jerusalem gebly sonder dat hulle dit geweet het. 44Omdat hulle gedink het Hy is by die reisgeselskap, het hulle ‘n dag lank gereis voordat hulle Hom onder die familie en bekendes begin soek het.

45Toe hulle Hom nie kry nie, het hulle omgedraai na Jerusalem toe op soek na Hom. 46Na drie dae het hulle Hom by die tempel gekry waar Hy tussen die geleerdes sit en na hulle luister en hulle uitvra. 47Almal wat Hom gehoor het, was verbaas oor sy insig en sy antwoorde. 48Toe sy ouers Hom sien, was hulle verslae, en sy moeder sê vir Hom: “Kind, waarom het jy so met ons gemaak? Kyk, jou vader en ek het met angs na jou gesoek.” 49Maar Hy antwoord hulle: “Waarom het u na My gesoek? Het u nie geweet dat Ek in die huis van my Vader moet wees nie?”

50Hulle het nie begryp wat Hy daarmee bedoel het nie. 51Hy het toe saam met hulle na Nasaret toe teruggegaan, en Hy was aan hulle onderdanig. Sy moeder het al hierdie dinge in haar hart bewaar. 52En Jesus het verstandelik en liggaamlik gegroei en in guns by God en die mense toegeneem.

Kyk:

  • Wat sien jy raak in die prent bo-aan hierdie gedeelte?
  • Hoe help dit jou om oor die tema te dink?
  • Aan watter ander beelde of metafore kan jy dink om hierdie tema of teks uit te beeld?

Dink:

  • Wat verras jou in die verhaal?
  • Omkring die aksie woorde in verse 46- 50. Watter leidrade gee dit vir jou oor die manier waarop jy die Bybel kan benader?
  • In die tempel sou hulle die geskrifte gelees het, na geleerdes geluister het, besprekings gehou het en mekaar vrae gevra het. Watter rol speel ander mense in jou lewe om die Bybel te lees?
  • Jesus se ouers het nie alles verstaan nie. Hoekom is dit nie moontlik om alles in die Bybel te verstaan nie?
  • Die verhaal begin en eindig met ‘n reis. Hoe is reis ook ‘n goeie metafoor vir Bybel-lees?

Doen:

  • Raak deel van ‘n groep of vra ‘n vriend om saam met jou te reis deur ‘n Bybelboek.

Bid:

  • Here, hieroor worstel ek…

Tiener fokus:

  • Werk saam met iemand en kyk of julle die hoof gebeure van die storie van die Bybel in een bladsy kan beskryf. Kyk nou na jou Bybel se inhoudsopgawe. Kan jy een woord langs elke Bybelboek skryf oor wat die hoof gebeurtenis of tema in daardie boek is?
  • Kyk na ‘n komedie fliek of TV program asof dit ‘n tragiese drama is. Jy mag nie lag nie! Gesels met iemand oor hoekom genres belangrik is as ons die Bybel lees. 

Familie fokus:

  • Beeld die boeke van die Bybel met gekleurde blokkies, koppies of roomys stokkies uit. Jy sal goeie idees en speletjies kry as jy “bible books” op pinterest.com soek.

4. God se stem onderskei

Tussen vol programme en skedules vind ons dit soms moeilik om God se stem te hoor en te onderskei. En selfs wanneer ons God se stem hoor is ons nie altyd seker of dit werklik God se stem is wat ons hoor nie. Ons kan God se stem op verskeie maniere hoor en onderskei, maar een van die belangrikste maniere waarop God met ons praat is deur die Skrif – met ander woorde deur die Bybel en deur Jesus wat God se lewende Woord op aarde is. Dit is waar God se wil vir ons en vir hierdie wêreld openbaar word. Om God se stem te hoor, moet ons dus tyd maak om die Woord (Jesus en die Bybel) te leer ken en daarna te luister. Soms het ons mense nodig om ons te help onderskei en te dink oor dit wat ons gehoor het. Hoe gelowiges in die verlede en in die groter kerk vandag die Bybel lees, kan ons vir ons leidrade gee om dit te verstaan. 

Luister: 1 Samuel 3: 1-18

Die eerste openbaring aan Samuel

1 Die seun Samuel het die Here gedien onder toesig van Eli. Die woord van die Here is in daardie tyd min gehoor, daar was nie dikwels openbarings nie.

2 Eli se oë het al swak begin word, hy kon nie meer goed sien nie. Vroeg een môre het Eli nog op sy slaapplek gelê, 3 en die lamp van God het nog helder gebrand. Samuel het ook nog gelê in die tempel van die Here waar die ark van God was,4 en toe roep die Here na Samuel.

Samuel het geantwoord: “Ek kom!” 5 Hy het na Eli toe gehardloop en gesê: “Hier is ek, want u het my geroep.” Maar Eli sê: “Ek het nie geroep nie! Gaan lê maar weer.” En Samuel het gaan lê. 6 Die Here het weer na Samuel geroep, en hy het opgestaan, na Eli toe gegaan en gesê: “Hier is ek, want u het my geroep.” Toe sê Eli: “My seun, ek het nie geroep nie! Gaan lê maar weer.”  7 Maar Samuel het nog nie die Here geken nie, want die woord van die Here was nog nie voorheen aan hom geopenbaar nie.

8 Die Here het Samuel toe ‘n derde keer geroep, en hy het opgestaan en na Eli toe gegaan en gesê: “Hier is ek, want u het my geroep.” Toe besef Eli dat die Here die seun geroep het, 9 en Eli sê vir Samuel: “Gaan lê en as iemand jou weer roep, sê jy: Praat, Here, u dienaar luister!” Samuel het toe gegaan en op sy slaapplek gaan lê. 10

Die Here het gekom en gaan staan en soos die vorige kere geroep: “Samuel, Samuel!” En Samuel sê: “Praat, Here, u dienaar luister!”

11 Die Here sê toe vir Samuel: “Ek gaan ‘n ding in Israel doen wat elkeen wat daarvan hoor, se twee ore sal laat tuit. 12 Op daardie dag sal Ek vir Eli alles voltrek wat Ek oor sy familie aangekondig het, van begin tot end. 13 Ek het aan hom bekend gemaak dat Ek sy familie vir altyd gaan straf oor die ongeregtigheid waarvan hy geweet het. Ja, toe sy seuns die vloek oor hulle gebring het, het hy hulle nie bestraf nie. 14Daarom bevestig Ek met ‘n eed aangaande die familie van Eli: die ongeregtigheid van Eli se familie sal sekerlik nooit deur diereoffer of graanoffer versoen word nie.”

15 Daarna het Samuel gaan lê tot die oggend, en toe die deure van die huis van die Here oopgemaak. Hy was bang om die openbaring aan Eli te gaan vertel. 16 Maar Eli het vir Samuel geroep en gesê: “Samuel, my seun!” Hy het gesê: “Ek kom!” 17Eli sê toe: “Wat het die Here met jou gepraat? Moenie iets vir my wegsteek nie. God sal jou met die dood straf as jy iets van wat Hy aan jou bekend gemaak het, vir my wegsteek.”

18Toe vertel Samuel hom alles; hy het niks weggesteek nie. En Eli het gesê: “Hy is die Here, laat Hom doen soos Hy wil.”

Kyk:

  • Wat sien jy raak in die prent bo-aan hierdie gedeelte?
  • Hoe help dit jou om oor die tema te dink?
  • Aan watter ander beelde of metafore kan jy dink om hierdie tema of teks uit te beeld?

Dink:

  • As jy ‘n kleur moes koppel aan die gedeelte en hoe dit jou laat voel, wat sal dit wees en hoekom?
  • Kan jy dink aan ‘n ervaring waar jy gevoel het God praat met jou?
  • Hoekom dink jy is dit moeilik vir Samuel om God se stem te onderskei? Wat dink jy het gehelp dat Hy uiteidelik God se stem kon onderskei?
  • Hoekom dink jy was dit belangrik dat Samuel sê: “Spreek Heer, U dienaar luister”?
  • Waar sien of hoor jy gewoonlik God se stem?
  • Wat dink jy maak dit vir jou moeilik/maklik om God se stem te onderskei? 

Doen:

  • Probeer om vir twee of drie ure in jou dag nie te praat nie en slegs te luister na ander. Probeer reageer in gesprekke deur eerder vrae te vra as stellings te maak. 

Bid:

  • Raak stil en probeer slegs op jou asemhaling en God se teenwoordigheid fokus vir 5min (of so lank jy kan). As jou gedagtes dwaal bring dit weer terug.

Tiener fokus:

  • Youtube Bouwer Bosch se video “God” en luister of dit vir jou iets sê oor hoe hy/ons God se stem onderskei.

Familie fokus:

Speel “Telefoontjie-Telefoontjie” waar die eerste persoon in die ry ‘n kort boodskap in die persoon langs hulle se oor fluister. Hierdie boodskap word dan al in die ry af vir elke persoon gefluister. Die laaste persoon moet dit wat hulle gehoor het hardop sê. Mens moet fyn luister om die regte boodskap te hoor en oor te dra. Gesels oor hoe dit verskil van hoe ons God se stem hoor.

5. Heilige Gees

Ons glo in ’n Drie-enige God, maar tog sukkel ons om hierdie Drie-eenheid te beskryf. Ons mag dalk probeer God opdeel in drie gelyke dele, waarvan die Vader, Seun en Gees elkeen ’n afsonderlike derde is, maar ons kan nie die drie persone van die Drie-Enige God skei nie. Ons kan God beskryf in metafore wat Vader, Gees en Seun elkeen afsonderlike rolle gee, maar dit kan lei daartoe dat ons die drie as afsonderlike entiteite beskou. Dit sal ontrou wees aan die Bybel en ons belydenis van die eenheid van God Drie-enig. Ons glo dat die werk van die Vader óók die werk van die Seun is en óók die werk van die Heilige Gees is. Die Heilige Gees is die Vader en die Seun wat ewig by ons, in ons, en om ons is.


Delf Dieper: Die Heilige Gees

— Henco van der Westhuizen

Lees meer:


Luister: Handelinge 1:1-8

Die belofte van die Heilige Gees

1My eerste boek, Teofilus, het ek geskrywe oor alles wat Jesus gedoen en geleer het, van die begin af 2tot op die dag van sy hemelvaart. Voordat Hy in die hemel opgeneem is, het Hy deur die Heilige Gees bevele gegee aan die manne wat Hy as apostels uitgekies het. 3Ná sy dood het Hy aan hulle met baie onbetwisbare bewyse ook getoon dat Hy lewe. In die loop van veertig dae het Hy by verskeie geleenthede aan hulle verskyn en met hulle oor die dinge van die koninkryk van God gepraat. 4Terwyl Hy ’n keer saam met hulle aan tafel was, het Hy hulle beveel: “Moenie van Jerusalem af weggaan nie, maar bly wag op die gawe wat die Vader belowe het, soos julle van My gehoor het. 5Johannes het wel met water gedoop, maar julle sal binne ’n paar dae met die Heilige Gees gedoop word.”

6Toe hulle ’n keer weer bymekaar was, het hulle vir Jesus gevra: “Here, is dit nou die tyd dat U die koninkryk vir Israel weer gaan oprig?”

7Hy het hulle geantwoord: “Dit is nie vir julle om die tyd en omstandigheid te weet wat die Vader in sy eie mag bepaal het nie. 8Maar julle sal krag ontvang wanneer die Heilige Gees oor julle kom, en julle sal my getuies wees in Jerusalem sowel as in die hele Judea en in Samaria en tot in die uithoeke van die wêreld.” 

Kyk:

  • Wat sien jy raak in die prent bo-aan hierdie gedeelte?
  • Hoe help dit jou om oor die tema te dink?
  • Aan watter ander beelde of metafore kan jy dink om hierdie tema of teks uit te beeld?

Dink:

  • Waarom, dink jy, het die dissipels gevra of Jesus nou ’n koninkryk vir Israel oprig?
  • Hoe lyk Jesus se koninkryk? Hoe kom dit tot stand?
  • Wie is die Heilige Gees vir jou?
  • Wat doen die Heilige Gees in jou lewe?
  • Waarom kort ons die Heilige Gees? Hoekom is die Bybel nie genoeg nie?
  • Jesus het sy dissipels gestuur na Jerusalem, Judea, en Samaria, en na die “uithoeke van die wêreld”. Waarheen stuur hy vir jou?

Doen:

  • Dink aan ’n probleem in jou omgewing wat nie maklik oplosbaar is nie, en gesels met ’n predikant of geestelike vennoot oor hoe die Heilige Gees julle kan lei om dit aan te spreek. 

Bid:

  • Bid dat jy sal luister na die Heilige Gees se stem, en luister dan op ’n manier wat vir jou werk, soos in stilte of terwyl jy dink oor ‘n teksgedeelte of terwyl Christelike musiek speel. 

Tiener fokus:

  • Deel die vraag “Wie is die Heilige Gees vir jou?” op ’n aanlyn groep of op sosiale media, of lig die vraag by jou jeuggroep, en neem deel aan die gesprek wat volg.
  • Steek ‘n kers aan en dink na oor hoekom die Heilige Gees soms as vuur beskryf word.

Familie fokus:

  • Staan buite in die nag en kyk na sterre. Gesels oor die sterre oor hoe wonderlik hulle is. Praat dan oor hoe helder elkeen brand, en oor hoe die Heilige Gees ons ook vir Jesus kan laat brand.